فیلم سگمار | داستان، بازیگران و نقد فیلم

فیلم سگمار به کارگردانی و نویسندگی جواد مزدآبادی یکی از آثار متفاوت سینمای ایران است که با تکیه بر فضای کویری، مفاهیم نمادین و روایتی رازآلود، تلاش می کند مخاطب را از یک داستان ظاهری به مفاهیم عمیق تر هدایت کند. این فیلم در گروه سینمایی هنر و تجربه به نمایش درآمده و از حضور بازیگرانی مانند پیام احمدی نیا، شیرین اسماعیلی و سیروس سپهری بهره می برد.

داستان فیلم درباره دو مارگیر است که به درخواست اهالی یک روستا برای پیدا کردن و شکار موجودی ناشناخته و مرموز به نام «سگمار» راهی منطقه می شوند. با پیشرفت داستان، مرز میان واقعیت و تصور برای مخاطب اهمیت بیشتری پیدا می کند و فیلم تلاش دارد درباره ترس، قدرت، خیر و شر و باورهای انسانی پرسش هایی ایجاد کند.

فیلم سگمار درباره چیست؟

«سگمار» داستان دو مارگیر را روایت می کند که برای شکار موجودی ناشناخته به یک روستا دعوت می شوند. اهالی روستا از موجودی به نام سگمار صحبت می کنند و همین موضوع باعث شکل گیری هسته اصلی داستان می شود.

با این حال، فیلم صرفا یک اثر ترسناک یا هیولامحور نیست. جواد مزدآبادی در توضیح ایده اصلی فیلم تاکید کرده است که هدفش ساخت یک فیلم صرفا مرموز و دلهره آور نبوده و تلاش داشته لایه های معنایی مختلفی را در دل روایت قرار دهد.

یکی از پرسش های اصلی فیلم نیز این است که آیا سگمار واقعا وجود دارد یا تنها ابزاری برای ایجاد ترس در میان مردم است. فیلم در طول روایت نشانه هایی در اختیار مخاطب قرار می دهد تا این پرسش تا پایان همچنان مطرح باقی بماند.

داستان فیلم سگمار

داستان فیلم در منطقه ای کویری و در میان فضایی دورافتاده شکل می گیرد. دو مارگیر وارد روستایی می شوند که مردم آن از موجودی ناشناخته به نام سگمار هراس دارند.

آنها مامور می شوند این موجود را پیدا کنند و از بین ببرند، اما هرچه داستان پیش می رود، موضوع از یک شکار ساده فراتر می رود. روابط میان شخصیت ها، گذشته آنها و فضای خاص روستا باعث می شود داستان ابعاد روان شناختی و نمادین بیشتری پیدا کند.

در واقع یکی از جذابیت های فیلم این است که مخاطب نمی تواند به سادگی درباره واقعی یا غیرواقعی بودن سگمار تصمیم بگیرد. فیلمساز تلاش کرده است با استفاده از نشانه ها و کدگذاری های مختلف، این تردید را تا پایان حفظ کند.

کارگردان فیلم سگمار کیست؟

جواد مزدآبادی کارگردان و نویسنده فیلم «سگمار» است. ایده ساخت فیلم زمانی شکل گرفت که او برای ساخت یک فیلم کوتاه به منطقه ای خاص رفته بود و در آنجا با یک روستای متروکه مواجه شد.

مزدآبادی این روستا و فضای جغرافیایی آن را مناسب ساخت یک فیلم دانست و سپس ایده اولیه داستان «سگمار» شکل گرفت. او در روند ساخت فیلم تلاش کرده از برخی الگوهای رایج سینمای ایران فاصله بگیرد و روایت متفاوتی را تجربه کند.

به گفته کارگردان، هدف او ساخت فیلمی بود که صرفا به روایت یک داستان سطحی محدود نشود و مخاطب بتواند از اتفاقات ظاهری فیلم به مفاهیم زیرین آن برسد.

بازیگران فیلم سگمار

در فیلم سینمایی سگمار بازیگرانی از جمله افراد زیر حضور دارند:

• پیام احمدی نیا
• شیرین اسماعیلی
• سیروس سپهری

سیروس سپهری یکی از بازیگران فیلم است که درباره تجربه حضور در «سگمار» آن را اثری دشوار توصیف کرده و بر اهمیت حضور در فیلم هایی که حرفی برای گفتن دارند تاکید کرده است.

حضور بازیگران شهرستانی نیز از موضوعاتی است که در نشست نقد و بررسی فیلم مورد توجه قرار گرفت. سپهری معتقد است بازیگران توانمندی در شهرستان ها فعالیت می کنند که فرصت کافی برای دیده شدن در اختیار آنها قرار نمی گیرد.

چرا نام فیلم سگمار است؟

عنوان «سگمار» نیز مانند بسیاری از عناصر فیلم دارای جنبه نمادین است. بر اساس تحلیل مطرح شده در نشست نقد و بررسی، این واژه از ترکیب دو بخش «سگ» و «مار» شکل گرفته است.

سگ می تواند نمادی از وفاداری باشد، در حالی که مار با مفاهیمی مانند زهر و خطر ارتباط پیدا می کند. همین ترکیب می تواند با تقابل های موجود در فیلم مانند خیر و شر و ترس و اعتماد ارتباط داشته باشد.

البته برداشت نهایی از عنوان فیلم به مخاطب واگذار شده و می توان آن را در ارتباط با فضای داستان و شخصیت های فیلم تفسیر کرد.

فضای فیلم سگمار

یکی از عناصر مهم فیلم، جغرافیای کویری آن است. فضای خشک و خشن کویر در کنار روابط عاطفی و انسانی شخصیت ها، تضاد قابل توجهی در فیلم ایجاد می کند.

امیر ماهرو، منتقد سینما، در نشست نقد و بررسی «سگمار» نیز به همین تضاد اشاره کرده و تقابل میان طبیعت خشن کویر و لطافت رابطه عاطفی میان شخصیت ها را یکی از ویژگی های اثر دانسته است.

فضای جغرافیایی فیلم تنها پس زمینه داستان نیست و در شکل گیری حال و هوای اثر نقش مهمی دارد. سکوت، دورافتادگی و محیط خشن کویر به ایجاد فضایی خاص برای روایت کمک می کنند.

سگمار؛ فیلم ترسناک است؟

با وجود اینکه محور داستان درباره موجودی ناشناخته و ترسناک است، «سگمار» را نمی توان صرفا یک فیلم ترسناک معمولی دانست.

جواد مزدآبادی اعلام کرده که قصد نداشته مخاطب را صرفا با ترساندن مواجه کند. هدف اصلی او ایجاد یک ترس ذهنی و هدایت مخاطب به سمت مفاهیم زیرمتنی فیلم بوده است.

کارگردان برای ایجاد این فضا از فیلم آرواره ها (Jaws) ساخته استیون اسپیلبرگ نیز الهام گرفته است. یکی از ویژگی های مورد توجه او در آن فیلم این بوده که موجود ترسناک تا مدت زیادی به شکل مستقیم دیده نمی شود و همین مسئله باعث شکل گیری ترس در ذهن مخاطب می شود.

نقد و بررسی فیلم سگمار

فیلم سگمار در نشست نقد و بررسی گروه هنر و تجربه مورد تحلیل قرار گرفت. امیر ماهرو، منتقد سینما، این اثر را یک درام روان شناختی توصیف کرد که در مرز میان واقع گرایی و فضای انتزاعی حرکت می کند.

به گفته او، فیلم دارای یک مفهوم زیرمتنی است که زمینه شکل گیری نمادپردازی در داستان را فراهم کرده است. تقابل خیر و شر و همچنین تضاد میان عشق و زخم های قدیمی از جمله مواردی هستند که در تحلیل فیلم مورد توجه قرار گرفته اند.

پیام و مفهوم فیلم سگمار

یکی از مفاهیم اصلی مورد نظر کارگردان، استفاده از ترس به عنوان ابزاری برای کنترل و تاثیرگذاری بر مردم است.

مزدآبادی در توضیح ایده فیلم گفته است که جوامع مختلف در طول تاریخ و در نقاط گوناگون جهان، گاهی از نمادها و تهدیدهایی برای ترساندن مردم استفاده کرده اند. سگمار نیز در فیلم می تواند در همین چارچوب مورد توجه قرار گیرد.

به این ترتیب، موجود ناشناخته داستان تنها یک شخصیت یا هیولا نیست و می تواند به عنوان نمادی برای ترس های ساخته شده توسط انسان ها و جوامع مختلف تفسیر شود.

فیلم سگمار چه زمانی اکران شد؟

اکران فیلم سینمایی سگمار به کارگردانی جواد مزدآبادی از ۲۸ مرداد در سینماهای منتخب گروه سینمایی هنر و تجربه آغاز شده است.

این فیلم با توجه به فضای متفاوت، روایت نمادین و شیوه داستان گویی خود در مجموعه آثار هنر و تجربه قرار گرفته است؛ گروهی که معمولا میزبان فیلم هایی با ساختار متفاوت از جریان اصلی سینمای ایران است.

جمع بندی

فیلم سگمار ساخته جواد مزدآبادی اثری در فضای هنر و تجربه است که داستان دو مارگیر و جستجوی آنها برای موجودی ناشناخته به نام سگمار را دستمایه روایت خود قرار داده است. فضای کویری، مفاهیم نمادین، ترس ذهنی و تقابل میان شخصیت ها از عناصر مهم این فیلم هستند.

سگمار تلاش می کند به جای تکیه صرف بر نمایش یک موجود ترسناک، مخاطب را با پرسش هایی درباره ترس، قدرت، باور و واقعیت مواجه کند. در کنار این ویژگی ها، منتقدان در نشست بررسی فیلم به مواردی مانند شخصیت پردازی، ساختار فیلمنامه و نحوه نمایش منبع ترس نیز نقدهایی وارد کرده اند.