پاسخ سوالات درس ششم فارسی دهم مهر و وفا

جواب به سوالات و فعالیت درس ششم فارسی دهم ( پاسخ ها به صورت گام به گام )

پاسخگویی به سوالات درس ششم کتاب فارسی دهم مهر و وفا صفحه 47، 48، 49، 50 با 24 تایمز همراه باشید.

به‌روزرسانی بر اساس کتاب فارسی دهم 1404-1405

جواب سوالات فارسی دهم درس ششم مهر و وفا ( پاسخ گام به گام )

شعر «مهر و وفا» صفحه 49

دانش‌آموز عزیز برای خواندن معنی شعر «مهر و وفا» در سایت 24 تایمز بر روی لینک زیر ضربه بزنید.

» معنی شعر مهر و وفا

کارگاه متن‌پژوهی درس ششم صفحه 50

قلمرو زبانی صفحه 50

1- معنای واژه‌های مشخّص شده را با کاربرد آنها در متن درس مقایسه کنید.

 ارباب حاجتیم و زبان سؤال نیست         در حضرت کریم تمنّا چه حاجت است      حافظ

📗 پاسخ:

معنی بیت: حاجت داریم و روی درخواست آن را نداریم، در محضر و بارگاه بخشنده  نیازی به بیان حاجت نیست.

در این بیت «حضرت» به معنی «حضور، محضر، بارگاه» است و در متن درس به معنای «پیشگاه، جناب» به کار رفته است.

تعلیم ز ارّه گیر در امر معاش          نیمی سوی خود می‌کش و نیمی می‌پاش          ابوسعیدابوالخیر

📗 پاسخ:

معنی بیت: در مورد آنچه که با آن زندگی را می‌گذرانی از ارّه یاد بگیر، نیمی از براده‌ها را به سمت خود می‌کشد و نیمی را به طرف دیگر می‌پاشد.

در این بیت «معاش» به معنی «آنچه که با آن زندگی می‌کنند، خوردنی، پوشیدنی، وسایل زندگانی» است و در متن درس به معنی «زندگانی» به کار رفته است.

2- در شعر «مهر و وفا»، نمونه‌ای از کاربرد ضمایر متّصل را بیابید و نقش دستوری آن را مشخّص کنید.

📗 پاسخ:

خداش در همه حال از بلا نگه دارد ← خداش (خدا او را) ← ش (او): مفعول

فرشته‌ات به دو دست دعا نگه دارد ← فرشته‌ات (فرشته تو را) ← ات (تو): مفعول

گرت هواست که معشوق نگسلد پیمان ← گرت هواست (اگر هوای تو) ← ـَـ ت (تو): مضاف‌الیه

چو گفتمش که دلم را نگاه دار، چه گفت؟ ← گفتمش (به او گفتم) ← ـَـ ش (او): متمم

قلمرو ادبی صفحه 51

1- در متن درس، دو نمونه «مجاز» بیابید و مفهوم آنها را بنویسید.

📗 پاسخ:

ز دست بنده چه خیزد، خدا نگه دارد ← دست مجاز از توان، نیرو، اختیار

سر و زر و دل و جانم فدای آن یاری ← سر مجاز از وجود، جان ـ زر مجاز از دارایی، مال

2- در ادبیات فارسی، شاعران یا نویسندگان، واژۀ «صبا» را در کدام مفهوم نمادین به کار می‌برند؟

📗 پاسخ:

1- مفهوم خوش‌خبری مثل هدهد سلیمان

2- قاصد و پیام‌رسان میان عاشق و معشوق

3- رایحه‌ای معطر و دل‌انگیز

4- غمّاز بودن یعنی با انتشار عطر خود پرده از وجود معشوق برمی‌دارد.

3- بیت زیر را از نظر کاربرد آرایه «ایهام» بررسی کنید.

گفتم که بوی زلفت گمراه عالمم کرد         گفتا اگر بدانی هم اوت رهبر آید

                                                                                                  حافظ

📗 پاسخ: «بو» در دو معنای «عطر و رایحه» و «آرزو و امید» به کار رفته است.

قلمرو فکری صفحه 51

1- با توجّه به متن درس، حافظ، شرط وفاداری معشوق را در چه می‌داند؟

📗 پاسخ: می‌فرماید: گرت هواست که معشوق نگسلد پیمان / نگاه دار سرِ رشته تا  نگه دارد یعنی اگر عاشق وفادار باشد و نقض عهد و پیمان نکند، معشوق هم وفادار می‌ماند.

2- بیت زیر، با کدام قسمت از سرودۀ حافظ، ارتباط مفهومی دارد؟

تا نگردی آشنا، زین پرده رمزی نشنوی       گوش نامحرم نباشد جای پیغام سروش

                                                                                                         حافظ

📗 پاسخ: بیت دوم: حدیث دوست نگویم مگر به حضرت دوست / که آشنا سخن آشنا نگه دارد

3- از کدام بیت درس، می‌توان مفهوم آیۀ شریفۀ «وَ مَن یَتَوَکَّل عَلَی اللهِ فَهُوَ حَسبُهُ.» را دریافت؟

📗 پاسخ:

بیت اول: هر آن که جانب اهل وفا نگه دارد / خداش در همه حال از بلا نگه دارد

بیت ششم: چو گفتمش که دلم را نگاه دارد، چه گفت؟ / ز دست بنده چه خیزد، خدا نگه دارد

گنج حکمت «حُقّه راز» صفحه 53

دانش‌آموز عزیز برای خواندن معنی متن «حُقّه راز» در سایت 24 تایمز بر روی لینک زیر ضربه بزنید.

» معنی گنج حکمت حُقّه راز

جواب درس‌های بعدی فارسی دهم
دانلود PDF کتاب فارسی دهم