طرز تهیه دلمه کلم برگ تبریزی | اصیل، خوشمزه و مجلسی

دلمه کلم برگ تبریزی یکی از غذاهای سنتی و محبوب آذری است که با ترکیبی از کلم برگ نرم، گوشت چرخ کرده، برنج، لپه و سبزی های معطر آماده می شود. طعم ملس و عطر سبزی های تازه در کنار سس خوشمزه، این دلمه را به انتخابی مناسب برای یک وعده غذای خانگی یا سفره مهمانی تبدیل می کند.

در این دستور، روش تهیه دلمه کلم برگ تبریزی را مرحله به مرحله آموزش می دهیم و نکاتی را می گوییم که کمک می کند دلمه ها هنگام پخت باز نشوند، کلم ها نرم شوند و مواد میانی نیز بافت مناسبی داشته باشند.

مواد لازم برای دلمه کلم برگ تبریزی

سبزی مناسب دلمه کلم برگ تبریزی

برای تهیه دلمه به سبک تبریزی می توانید از ترکیبی از سبزی های معطر استفاده کنید. جعفری، شوید، ترخون و نعناع از گزینه های مناسب هستند. استفاده از سبزی تازه عطر بیشتری به غذا می دهد، اما در صورت دسترسی نداشتن به سبزی تازه می توانید از سبزی خشک نیز استفاده کنید.

طرز تهیه دلمه کلم برگ تبریزی

۱. آماده کردن برنج و لپه

ابتدا لپه را چند ساعت در آب خیس کنید و در این مدت یکی دو بار آب آن را عوض کنید. سپس لپه را با مقداری آب بپزید تا نرم شود، اما شکل خود را از دست ندهد.

برنج را نیز بشویید و با کمی نمک خیس کنید. بعد از چند ساعت، برنج را داخل آب جوش بریزید و اجازه دهید کمی نرم شود. برنج برای دلمه نباید کاملا پخته باشد، چون در زمان پخت دلمه دوباره حرارت می بیند و ممکن است له شود.

برنج را آبکش کنید و کنار بگذارید تا آب اضافی آن خارج شود.

۲. آماده کردن مواد میانی دلمه

پیاز را نگینی خرد کنید و داخل تابه همراه با روغن تفت دهید تا سبک و طلایی شود. زردچوبه را اضافه کنید و کمی تفت دهید.

گوشت چرخ کرده را به پیاز اضافه کنید و تفت دهید تا رنگ گوشت تغییر کند و آب اضافی آن تبخیر شود. سپس فلفل سیاه و مقدار مناسبی نمک اضافه کنید.

رب گوجه فرنگی را داخل تابه بریزید و چند دقیقه همراه گوشت تفت دهید تا رنگ رب باز شود و بوی خامی آن از بین برود.

در ادامه سبزی های خرد شده را اضافه کنید و مواد را چند دقیقه تفت دهید تا عطر سبزی ها آزاد شود. سپس لپه پخته و برنج آبکش شده را به مواد اضافه کنید و همه مواد را به آرامی مخلوط کنید.

در این مرحله مقدار کمی از مواد را بچشید و در صورت نیاز نمک یا ادویه بیشتری اضافه کنید.

۳. آماده کردن کلم برگ

قسمت سفت و مرکزی کلم را با یک چاقوی تیز جدا کنید. سپس یک قابلمه بزرگ را از آب پر کنید و مقداری نمک داخل آن بریزید. قابلمه را روی حرارت قرار دهید تا آب کاملا بجوشد.

کلم را داخل آب جوش قرار دهید. بعد از چند دقیقه، برگ های نرم شده را یکی یکی جدا کنید. برگ ها نباید بیش از حد در آب جوش بمانند، چون ممکن است هنگام پیچیدن پاره شوند.

اگر قسمت میانی برگ ها ضخیم است، با چاقوی تیز کمی از ضخامت آن را کم کنید تا برگ راحت تر پیچیده شود و همه قسمت های دلمه به شکل یکنواخت بپزند.

۴. پیچیدن دلمه کلم

یک برگ کلم را روی سطح کار قرار دهید و حدود یک قاشق از مواد میانی را در قسمت پایین برگ بریزید.

لبه های برگ را روی مواد برگردانید و سپس دلمه را به شکل رول یا بسته کوچک بپیچید. دلمه ها را خیلی پر نکنید، زیرا برنج هنگام پخت حجیم می شود و ممکن است باعث باز شدن برگ شود.

تمام برگ ها را به همین شکل پر و آماده کنید.

۵. چیدن دلمه ها داخل قابلمه

برای جلوگیری از سوختن دلمه ها، کف قابلمه را با چند برگ اضافی کلم بپوشانید. سپس دلمه ها را کنار هم و کاملا فشرده داخل قابلمه بچینید.

بهتر است دلمه ها در چند ردیف قرار بگیرند و فضای خالی زیادی بین آنها باقی نماند. این کار باعث می شود دلمه ها هنگام پخت جابه جا نشوند و شکل خود را حفظ کنند.

۶. آماده کردن سس دلمه تبریزی

برای تهیه سس، مقداری روغن داخل تابه بریزید و رب گوجه فرنگی را چند دقیقه تفت دهید. سپس سرکه، کمی آب و در صورت تمایل مقدار کمی رب انار و شکر اضافه کنید.

ترکیب سرکه و شیرینی ملایم رب انار یا شکر، طعم ملس و جذابی به دلمه می دهد. اگر طعم ترش را بیشتر دوست دارید، مقدار سرکه را کمی افزایش دهید.

سس آماده شده را روی دلمه ها بریزید. میزان مایع باید به اندازه ای باشد که قسمت پایینی دلمه ها در سس قرار بگیرد، اما نیازی نیست کاملا روی آنها را بپوشاند.

۷. پخت دلمه کلم برگ

برای اینکه دلمه ها هنگام پخت باز نشوند، می توانید یک بشقاب یا ظرف سنگین و مناسب را روی آنها قرار دهید.

درب قابلمه را ببندید و ابتدا اجازه دهید محتویات قابلمه روی حرارت متوسط به جوش برسد. سپس حرارت را کم کنید و اجازه دهید دلمه ها حدود یک ساعت تا یک ساعت و نیم به آرامی بپزند.

در پایان باید برگ کلم کاملا نرم شده باشد، برنج و لپه پخته باشند و مقدار سس نیز کاهش پیدا کرده و غلیظ شده باشد.

بعد از خاموش کردن حرارت، چند دقیقه صبر کنید و سپس دلمه ها را با احتیاط داخل ظرف سرو بچینید.

فوت و فن دلمه کلم برگ تبریزی

چرا دلمه هنگام پخت باز می شود؟

مهم ترین دلیل باز شدن دلمه، زیاد بودن مواد داخل برگ یا شل پیچیدن آن است. مقدار مناسبی از مواد را داخل هر برگ قرار دهید و لبه های برگ را به خوبی روی مواد برگردانید.

برای دلمه از چه کلمی استفاده کنیم؟

کلم سفید برای تهیه دلمه انتخاب مناسبی است، زیرا برگ های آن بعد از قرار گرفتن در آب جوش نرم و انعطاف پذیر می شوند. استفاده از کلم قرمز نیز امکان پذیر است، اما طعم و ظاهر دلمه متفاوت خواهد بود.

چگونه برگ کلم را نرم کنیم؟

قرار دادن کلم در آب جوش بهترین روش برای نرم کردن برگ هاست. بعد از چند دقیقه، برگ های بیرونی که نرم شده اند را جدا کنید و دوباره کلم را داخل آب قرار دهید تا برگ های بعدی نیز آماده شوند.

آیا می توان دلمه کلم را بدون گوشت درست کرد؟

بله. برای تهیه دلمه کلم بدون گوشت می توانید گوشت چرخ کرده را حذف کنید و مقدار لپه، برنج و سبزی را کمی افزایش دهید. استفاده از سویا نیز یکی دیگر از گزینه های مناسب برای جایگزین کردن گوشت است.

راز خوشمزه شدن دلمه کلم چیست؟

تازه بودن سبزی ها، تفت مناسب گوشت و رب، پخت نیمه برنج و استفاده از یک سس ملس، تاثیر زیادی روی طعم نهایی دلمه دارد. همچنین بهتر است دلمه با حرارت کم و در زمان کافی بپزد تا مواد داخل آن کاملا جا بیفتد.

سس مناسب برای دلمه کلم تبریزی

سس دلمه می تواند بر اساس ذائقه شما تغییر کند. ترکیب رب گوجه فرنگی و سرکه یکی از روش های ساده برای تهیه سس است. اگر طعم ملس را دوست دارید، می توانید کمی رب انار و شکر نیز به آن اضافه کنید.

سرکه شیره نیز یکی از گزینه هایی است که برای سرو و پخت انواع دلمه استفاده می شود و طعم متفاوتی به غذا می دهد.

دلمه کلم تبریزی را با چه چیزی سرو کنیم؟

دلمه کلم را می توانید به صورت گرم و همراه با سس خودش سرو کنید. ماست ساده، ماست موسیر، سبزی خوردن و ترشی های خانگی از گزینه های مناسبی برای کنار این غذا هستند.

برای پذیرایی مهمانی نیز می توانید دلمه ها را در یک ظرف بزرگ بچینید و مقداری از سس غلیظ شده را روی آنها بریزید تا ظاهر اشتهابرانگیزتری پیدا کنند.

تفاوت دلمه کلم تبریزی با دلمه های دیگر

دلمه در مناطق مختلف ایران با مواد و روش های متفاوتی تهیه می شود. در مدل تبریزی، استفاده از سبزی های معطر، لپه و ترکیب طعم های ترش و ملس در سس اهمیت زیادی دارد.

همچنین روش آماده کردن برگ کلم و چیدن دلمه ها به صورت فشرده در قابلمه باعث می شود غذا شکل منسجم و ظاهر مناسبی داشته باشد.

نتیجه گیری

دلمه کلم برگ تبریزی یک غذای سنتی خوش عطر و خوشمزه است که با کمی حوصله می توانید آن را در خانه آماده کنید. ترکیب کلم نرم، گوشت چرخ کرده، برنج، لپه و سبزی های معطر در کنار سس ملس، طعمی کامل و دلچسب ایجاد می کند. اگر برگ ها را به اندازه کافی نرم کنید، مواد را بیش از حد داخل آنها نریزید و دلمه ها را با حرارت ملایم بپزید، در نهایت دلمه هایی خوش فرم و مجلسی خواهید داشت.